مجله علوم پزشکی صدرا

اثر قیود تکلیف بر دقت شایستگی حرکتی ادراک‌شده کودکان در مهارت‌های توپی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

یونس مصدق 1
شهاب پروین‌پور 2
عباس بهرام 2
محسن شفیع‌زاده 3

1 گروه تربیت بدنی، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران

2 گروه رفتار حرکتی، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

3 گروه بهداشت و تندرستی، دانشکده تندرستی بهداشت، تندرستی و علوم زیستی، دانشگاه شفیلد، شفیلد، انگلستان

https://doi.org/10.30476/smsj.2026.107195.1641
چکیده
مقدمه: ظرفیت شناختی در طول دوران کودکی تا نوجوانی و بزرگ‌سالی رشد می‌کند و بر توانایی فرد در ارزیابی خودپنداره تأثیر می‌گذارد. هدف از مطالعه حاضر ارزیابی دقت ادراک کودکان در مهارت‌های حرکتی توپی قبل از اجرای مهارت‌های واقعی با توپ‌های مختلف بود.
مواد و روش‌ها: شرکت‌کنندگان شامل ۶۴ کودک (۳۳ پسر، ۳۱ دختر) در گروه‌های سنی ۶، ۷ و ۸ سال، از مهدکودک‌ها و مدارس شهرستان بندر انزلی در سال 1403 بودند. شایستگی حرکتی ادراک‌شده کودکان از طریق روش حداکثر برآورد عملکرد آلمیدا و شایستگی واقعی از طریق اجرای مهارت‌های توپی نظیر پرتاب پایین و بالا، گرفتن دودستی، دریبل یک‌دستی، و ضربه به توپ ثابت با پا ارزیابی شد. تحلیل آماری داده‌ها با استفاده از آزمون تحلیل واریانس آمیخته و آزمون تعقیبی بونفرونی در سطح معناداری 0/05 در نرم‌افزار SPSS نسخه 27 انجام شد.
یافته‌ها: نتایج تحلیل واریانس آمیخته برای پنج تکلیف مختلف نشان داد که تفاوت معناداری در عملکرد بین پرتاب توپ تنیس و توپ هندبال در تکلیف پرتاب پایین شانه (0/001>P) و تکلیف دریبل یک‌دستی (0/001>P) وجود دارد. علاوه بر این، در سایر تکالیف تفاوت معناداری مشاهده نشد (0/05<P). اثر سن تأثیر معناداری بر پرتاب پایین شانه (0/001>P)، پرتاب بالای شانه (0/001>P)، دریبل زدن یک‌دستی (0/001>P) و تکلیف ضربه زدن با پا به توپ ثابت (0/001=P) داشت، اما بر دریافت کردن دودستی توپ تأثیر معناداری نداشت (0/47=P) اثر جنسیت نیز بر پرتاب پایین شانه (0/001>P)، پرتاب بالای شانه (0/001>P) و دریافت کردن دودستی توپ معنادار بود (0/001>P)، اما بر دریبل زدن یک‌دستی (0/37=P) و ضربه زدن با پا به توپ ثابت (0/30=P) معنادار نبود.
نتیجه‌گیری: کودکان توانایی درک تغییر اندازه توپ را در انجام برخی تکالیف حرکتی نشان دادند. یافته‌های این مطالعه نشان داد که این توانایی ادراکی تحت تأثیر سن و جنسیت قرار دارد که اهمیت در نظر گرفتن این عوامل را در مطالعات مربوط به مهارت‌های توپی توسط کودکان را برجسته می‌کند.

تازه های تحقیق

Younes Mosadeg (Google Scholar)

Shahab Parvinpour (Google Scholar)

کلیدواژه‌ها

مهارت‌های حرکتی
خودپنداره
خودادراکی
شایستگی ذهنی
  1. Bardid F, Vannozzi G, Logan SW, Hardy LL, Barnett LM. A hitchhiker’s guide to assessing young people’s motor competence: deciding what method to use. J Sci Med Sport. 2019;22(3):311-8.
  2. Barnett LM, Ridgers ND, Salmon J. Associations between young children’s perceived and actual ball skill competence and physical activity. J Sci Med Sport. 2015;18(2):167-71.
  3. Pohl D, Alpous A, Hamer S, Longmuir PE. Higher screen time, lower muscular endurance, and decreased agility limit the physical literacy of children with epilepsy. Epilepsy Behav. 2019;90:260-5.
  4. Morano M, Bortoli L, Ruiz MC, Campanozzi A, Robazza C. Actual and perceived motor competence: are children accurate in their perceptions? PLoS One. 2020;15(5):e0233190.
  5. De Meester A, Stodden D, Brian A, True L, Cardon G, Tallir I, et al. Associations among elementary school children’s actual motor competence, perceived motor competence, physical activity and BMI: a cross-sectional study. PLoS One. 2016;11(10):e0164600.
  6. Feitoza AHP, dos Santos Henrique R, Barnett LM, Ré AHN, Lopes VP, Webster EK, et al. Perceived motor competence in childhood: comparative study among countries. J Motor Learn Dev. 2018;6(Suppl 2):S337-50.
  7. Hands B, Larkin D, Parker H, Straker L, Perry M. The relationship among physical activity, motor competence and health-related fitness in 14-year-old adolescents. Scand J Med Sci Sports. 2009;19(5):655-63.
  8. Khodaverdi Z, Bahram A, Stodden D, Kazemnejad A. The relationship between actual motor competence and physical activity in children: mediating roles of perceived motor competence and health-related physical fitness. J Sports Sci. 2016;34(16):1523-9.
  9. Stodden DF, Goodway JD, Langendorfer SJ, Roberton MA, Rudisill ME, Garcia C, et al. A developmental perspective on the role of motor skill competence in physical activity: an emergent relationship. Quest. 2008;60(2):290-306.
  10. Robinson LE, Palmer KK, Carter WM, Dennis AL, Ward JK, Davis SL. Development and reliability testing of a video-based instrument designed to assess perceived motor skill competence in children. J Sport Exerc Psychol. 2015;37(4):358-68.
  11. Laukkanen A, Niemistö D, Aunola K, Barnett LM, Sääkslahti A. Child perceived motor competence as a moderator between physical activity parenting and child objectively measured physical activity. Psychol Sport Exerc. 2023;67:102444.
  12. Raudsepp L, Liblik R, Hannus A. Children’s and adolescents’ physical self-perceptions as related to moderate to vigorous physical activity and physical fitness. Pediatr Exerc Sci. 2002;14(1):97-106.
  13. Wang J, Liu W, Bian W. Relationship between perceived and actual motor competence among college students. Percept Mot Skills. 2013;116(1):272-9.
  14. Gao Z, Wang R. Children’s motor skill competence, physical activity, fitness, and health promotion. J Sport Health Sci. 2018;8(2):95.
  15. Robinson LE, Palmer KK. Examining the psychometric properties of the digital scale of perceived motor competence in young children. Scand J Med Sci Sports. 2021;31(12):2272-81.
  16. Barnett LM, Ridgers ND, Salmon J. Associations between young children’s perceived and actual ball skill competence and physical activity. J Sci Med Sport. 2015;18(2):167-71.
  17. Ju YH, You JY, Cherng RJ. Effect of task constraint on reaching performance in children with spastic diplegic cerebral palsy. Res Dev Disabil. 2010;31(5):1076-82.
  18. Teune B, Woods C, Sweeting A, Inness M, Robertson S. The influence of individual, task and environmental constraint interaction on skilled behaviour in Australian Football training. J Sports Sci. 2022;40(17):1991-9.
  19. Ortega-Toro E, Blanca-Torres JC, Giménez-Egido JM, Torres-Luque G. Effect of scaling task constraints on the learning processes of under-11 badminton players during match-play. Children (Basel). 2020;7(10):164.
  20. George-Komi L, Palmer KK, Palmer SA, Nunu MA, Robinson LE. Sex differences in perceived motor competence after the Children’s Health Activity Motor Program intervention. J Sport Exerc Psychol. 2023;45(5):249-56.
  21. Noordstar JJ, van der Net J, Jak S, Helders PJ, Jongmans MJ. The change in perceived motor competence and motor task values during elementary school: a longitudinal cohort study. Br J Dev Psychol. 2016;34(3):427-46.
  22. Khalil Tahmasebi R, Minasian V, Hovsepian S. Changes in miR146b following different exercise interventions in adolescents with overweight and obesity. Sadra Med J. 2024;10(2):97-110. Persian.
  23. Ortega-Benavent N, Menescardi C, Cárcamo-Oyarzún J, Estevan I. Do perceived motor competence and physical literacy mediate the association between actual motor competence and physical activity engagement? Rev Psicodidact (Engl Ed). 2024;29(2):158-65.
  24. Sobhani Najafabadi A, Fadavi MS, Mahdad A. The effectiveness of child-centered mindfulness therapy on social anxiety and bullying among aggressive male students. Sadra Med J. 2024;12(3):379-90. Persian.
  25. Almeida G, Luz C, Rodrigues LP, Lopes V, Cordovil R. Profiles of motor competence and its perception accuracy among children: association with physical fitness and body fat. Psychol Sport Exerc. 2023;68:102458.
  26. Almeida G, Luz C, Martins R, Cordovil R. Do children accurately estimate their performance of fundamental movement skills? J Motor Learn Dev. 2017;5(2):193-206.
  27. Barnett LM, Ridgers ND, Zask A, Salmon J. Face validity and reliability of a pictorial instrument for assessing fundamental movement skill perceived competence in young children. J Sci Med Sport. 2015;18(1):98-102.
  28. Plumert JM. Relations between children’s overestimation of their physical abilities and accident proneness. Dev Psychol. 1995;31(5):866.
  29. Rochat P. Perceived reachability for self and for others by 3- to 5-year-old children and adults. J Exp Child Psychol. 1995;59(2):317-33.
  30. Schwebel DC, Bounds ML. The role of parents and temperament on children’s estimation of physical ability: links to unintentional injury prevention. J Pediatr Psychol. 2003;28(7):505-16.
  31. Plumert JM, Schwebel DC. Social and temperamental influences on children’s overestimation of their physical abilities: links to accidental injuries. J Exp Child Psychol. 1997;67(3):317-37.
  32. Castelli DM, Hillman CH, Buck SM, Erwin HE. Physical fitness and academic achievement in third- and fifth-grade students. J Sport Exerc Psychol. 2007;29(2):239-52.
  33. Carcamo-Oyarzun J, Herrmann C, Gerlach E, Salvo-Garrido S, Estevan I. Motor competence, motivation and enjoyment in physical education to profile children in relation to physical activity behaviors. Phys Educ Sport Pedagogy. 2025;30(6):675-90.
  34. den Uil AR, Janssen M, Busch V, Kat IT, Scholte RH. The relationships between children’s motor competence, physical activity, perceived motor competence, physical fitness and weight status in relation to age. PLoS One. 2023;18(4):e0278438.
  35. Martins C, Romo-Perez V, Webster EK, Duncan M, Lemos LF, Staiano AE, et al. Motor competence and body mass index in the preschool years: a pooled cross-sectional analysis of 5545 children from eight countries. Sports Med (Auckland). 2023;54(2):505-16.
  36. Trecroci A, Invernizzi PL, Monacis D, Colella D. Actual and perceived motor competence in relation to body mass index in primary school-aged children: a systematic review. Sustainability. 2021;13(17):9994.
  37. Niemistö D, Barnett LM, Laukkanen A, Tolvanen A, Sääkslahti A. Perceived motor competence in early childhood predicts perceived and actual motor competence in middle childhood. Scand J Med Sci Sports. 2023;33(10):2025-38.
  38. Harter S. The construction of the self: a developmental perspective. New York: Guilford Press; 1999.
  39. De Meester A, Barnett LM, Brian A, Bowe SJ, Jiménez-Díaz J, Van Duyse F, et al. The relationship between actual and perceived motor competence in children, adolescents and young adults: a systematic review and meta-analysis. Sports Med. 2020;50(11):2001-49.
  40. Gibson J. The theory of affordances. In: Shaw R, Bransford J, editors. Perceiving, acting and knowing: towards an ecological psychology. Hillsdale: Erlbaum; 1977. p. 67-82.
مجله علوم پزشکی صدرا
دوره 14، شماره 2
تابستان 1405
صفحه 420-433

صفحه اصلی

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

راهنمای داوران

تماس با ما