مجله علوم پزشکی صدرا

بررسی ارتباط بین تراکم توده استخوانی و ترکیب بدنی در میان یک جمعیت ایرانی: مطالعه‌ای مقطعی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

علیرضا عسکری 1
مریم عبیدی 2
زهرا غیاثی 2
مجتبی فرجام 2
جلال الدین میرزای رزاز 3
رضا همایونفر 4

1 گروه ارتوپدی، بیمارستان شفا یحیائیان، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

2 مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی فسا، فسا، ایران

3 دانشکده تغذیه و صنایع غذایی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران

4 انستیتو تحقیقات تغذیه و صنایع غذایی کشور، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران

https://doi.org/10.30476/smsj.2025.105737.1603
چکیده
مقدمه: امروزه پوکی استخوان شیوع بالایی دارد و با توجه به اقلیم خاص ایران و کمبود پژوهش‌های جامع در این زمینه، این مطالعه با هدف بررسی ارتباط ترکیب بدنی و تراکم توده استخوانی (BMD) در یک نمونه تصادفی از جمعیت ایرانی، در راستای بررسی ارتباط بین ترکیب بدنی و تراکم توده استخوانی و ارائه راهکارهایی برای پیشگیری و درمان بهتر در جهت کاهش عوارض و هزینه‌های ناشی از آن، انجام شد.
مواد و روش‌ها: 1500 شرکت‌کننده از مراجعه‌کنندگان یک کلینیک سلامت در تهران، شامل ۵۷۰ مرد (۳۸ درصد) و ۹۳۰ زن (۶۲ درصد)، با سن بالای ۱۵ سال در سال‌های 1395 و 1396 به شیوه انتخاب تصادفی انتخاب شدند. ترکیب بدنی و BMD با استفاده از DXA اندازه‌گیری شد و افراد در شش گروه Z-Score طبقه‌بندی شدند.
یافته‌ها: نتایج نشان داد که افزایش توده چربی با کاهش BMD در تمام نواحی اندازه‌گیری‌شده همراه است. تحلیل رگرسیون رتبه‌ای نشان داد که جنسیت (0/001=P)، وضعیت یائسگی (0/001=P)، توده چربی تنه‌ای (0/001=P) از عوامل تأثیرگذار بر Z-Score مهره‌های کمری هستند.
نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه بر اهمیت توجه به ترکیب بدنی در کنار BMD برای پیشگیری و کنترل پوکی استخوان تأکید دارد و لزوم اصلاح یا اجتناب از عوامل خطر مرتبط را برجسته می‌کند.

تازه های تحقیق

Alireza Askari (Google Scholar)

Reza Homayounfar (Google Scholar)

کلیدواژه‌ها

پوکی استخوان
ترکیب بدن
بافت چربی
شاخص توده بدنی
تراکم توده استخوانی
  1. Briot K, Maravic M, Roux C. Changes in number and incidence of hip fractures over 12 years in France. Bone. 2015;81:131-7.
  2. Cosman F, de Beur SJ, LeBoff MS, Lewiecki EM, Tanner B, Randall S, et al. Clinician’s Guide to Prevention and Treatment of Osteoporosis. Osteoporos Int. 2014;25(10):2359-81.
  3. Parvez T. Postmenopausal osteoporosis. JK-Practitioner. 2004;11(4):281-3.
  4. Mazess RB, Barden H. Bone density of the spine and femur in adult white females. Calcif Tissue Int. 1999;65(2):91-9.
  5. Wylie CD. Setting a standard for a “silent” disease: defining osteoporosis in the 1980s and 1990s. Stud Hist Philos Biol Biomed Sci. 2010;41(4):376-85.
  6. Sozen T, Ozisik L, Basaran NC. An overview and management of osteoporosis. Eur J Rheumatol. 2017;4(1):46-56.
  7. Austin G, Ferguson JJA, Eslick S, Oldmeadow C, Wood LG, Garg ML. Bone mineral density and body composition in Australians following plant-based diets vs. regular meat diets. Front Nutr. 2024;11:1411003.
  8. Sigurdsson G, Halldorsson BV, Styrkarsdottir U, Kristjansson K, Stefansson K. Impact of genetics on low bone mass in adults. J Bone Miner Res. 2008;23(10):1584-90.
  9. Muraki S. Transdisciplinary Approach for Sarcopenia. Physical activity and sarcopenia. Clinical Calcium. 2014;24(10):1449-56.
  10. Hansen CA, Abrahamsen B, Konradsen H, Pedersen BD. Women’s lived experiences of learning to live with osteoporosis: a longitudinal qualitative study. BMC Womens Health. 2017;17(1):17.
  11. Czerwinski E, Badurski JE, Marcinowska-Suchowierska E, Osieleniec J. Current understanding of osteoporosis according to the position of the World Health Organization (WHO) and International Osteoporosis Foundation. Ortop Traumatol Rehabil. 2007;9(4):337-56.
  12. Orimo H, Nakamura T, Hosoi T, Iki M, Uenishi K, Endo N, et al. Japanese 2011 guidelines for prevention and treatment of osteoporosis--executive summary. Arch Osteoporos. 2012;7(1):3-20.
  13. Senile Osteoporosis of the Spinal Column: John R. Black, M.D., Ralph K. Ghormley, M.D., and John D. Camp, M.D., Rochester, Minn. JAMA. 2016;316(7):777.
  14. Prior JC, Langsetmo L, Lentle BC, Berger C, Goltzman D, Kovacs CS, et al. Ten-year incident osteoporosis-related fractures in the population-based Canadian Multicentre Osteoporosis Study - comparing site and age-specific risks in women and men. Bone. 2015;71:237-43.
  15. Crepaldi G, Romanato G, Tonin P, Maggi S. Osteoporosis and body composition. Journal of endocrinological investigation. 2007;30(6 Suppl):42-7.
  16. Hess M, Campagna EJ, Jensen KM. Low bone mineral density risk factors and testing patterns in institutionalized adults with intellectual and developmental disabilities. J Appl Res Intellect Disabil. 2018;31 Suppl 1:157-64.
  17. Bedogni G, Mussi C, Malavolti M, Borghi A, Poli M, Battistini N, et al. Relationship between body composition and bone mineral content in young and elderly women. Ann Hum Biol. 2002;29(5):559-65.
  18. Pezzuti IL, Kakehasi AM, Filgueiras MT, de Guimaraes JA, de Lacerda IAC, Silva IN. Imaging methods for bone mass evaluation during childhood and adolescence: an update. J Pediatr Endocrinol Metab. 2017;30(5):485-97.
  19. Hsu YH, Venners SA, Terwedow HA, Feng Y, Niu T, Li Z, et al. Relation of body composition, fat mass, and serum lipids to osteoporotic fractures and bone mineral density in Chinese men and women. Am J Clin Nutr. 2006;83(1):146-54.
  20. Adami S, Braga V, Zamboni M, Gatti D, Rossini M, Bakri J, et al. Relationship between lipids and bone mass in 2 cohorts of healthy women and men. Calcif Tissue Int. 2004;74(2):136-42.
  21. Chiu CT, Lee JI, Lu CC, Huang SP, Chen SC, Geng JH. The association between body mass index and osteoporosis in a Taiwanese population: a cross-sectional and longitudinal study. Sci Rep. 2024;14(1):8509.
  22. Lin Y, Wang X, Wu R, Zhou J, Feng F. Association between segmental body composition and bone mineral density in US adults: results from the NHANES (2011-2018). BMC Endocr Disord. 2023;23(1):246.
  23. Baker JF, Davis M, Alexander R, Zemel BS, Mostoufi-Moab S, Shults J, et al. Associations between body composition and bone density and structure in men and women across the adult age spectrum. Bone. 2013;53(1):34-41.
  24. Chen X, Guo Y, Zhou F, Wang X, Wang S, Zhang C, et al. Correlation between Body Composition and Bone Mineral Density Differs by Sex and Skeletal Site in Overweight and Obese Chinese Subjects. J Clin Densitom. 2024;27(4):101526.
  25. Omrani GR, Masoompour SM, Hamidi A, Mardanifard HA, Taghavi SM, Talezadeh P, et al. Bone mineral density in the normal Iranian population: a comparison with American reference data. Archives of Osteoporosis. 2006;1:29-35.
  26. Nahar VK, Nelson KM, Ford MA, Sharma M, Bass MA, Haskins MA, et al. Predictors of Bone Mineral Density among Asian Indians in Northern Mississippi: A Pilot Study. J Res Health Sci. 2016;16(4):228-32.
  27. Gnudi S, Sitta E, Fiumi N. Relationship between body composition and bone mineral density in women with and without osteoporosis: relative contribution of lean and fat mass. J Bone Miner Metab. 2007;25(5):326-32.
  28. Nichols DL, Sanborn CF, Bonnick SL, Gench B, DiMarco N. Relationship of regional body composition to bone mineral density in college females. Med Sci Sports Exerc. 1995;27(2):178-82.
  29. Khosla S, Atkinson EJ, Riggs BL, Melton LJ, 3rd. Relationship between body composition and bone mass in women. J Bone Miner Res. 1996;11(6):857-63.
  30. Andreoli A, Bazzocchi A, Celi M, Lauro D, Sorge R, Tarantino U, et al. Relationship between body composition, body mass index and bone mineral density in a large population of normal, osteopenic and osteoporotic women. Radiol Med. 2011;116(7):1115-23.
  31. Li Y, Xu Z. The relationship of body composition with bone mineral density and 10-year probability of hip fracture in postmenopausal women. Geriatr Nurs. 2024;59:250-5.
  32. Villa P, Cipolla C, Amar I, Sodero G, Pane LC, Ingravalle F, et al. Bone mineral density and body mass composition measurements in premenopausal anorexic patients: the impact of lean body mass. J Bone Miner Metab. 2024;42(1):134-41.
  33. Levesque M, Ndangang M, Riaudel T, de Decker L, Benichou J, Berrut G. Relationship between body composition and bone mineral density, related to physical activity, in elderly women. Geriatr Psychol Neuropsychiatr Vieil. 2016;14(4):398-405.
  34. Kang DH, Guo LF, Guo T, Wang Y, Liu T, Feng XY, et al. Association of body composition with bone mineral density in northern Chinese men by different criteria for obesity. J Endocrinol Invest. 2015;38(3):323-31.
  35. Xiang J, Chen Y, Wang Y, Su S, Wang X, Xie B, et al. Lean Mass and Fat Mass as Mediators of the Relationship Between Physical Activity and Bone Mineral Density in Postmenopausal Women. J Womens Health (Larchmt). 2017;26(5):461-6.
  36. General OotS. Population-based approaches to promote bone health. Bone Health and Osteoporosis: A Report of the Surgeon General: Office of the Surgeon General (US); 2004.
مجله علوم پزشکی صدرا
دوره 13، شماره 2
بهار 1404
صفحه 332-342

صفحه اصلی

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

راهنمای داوران

تماس با ما