مجله علوم پزشکی صدرا

ارائه مدل شرم بدنی بر اساس ذهن‌آگاهی با نقش میانجی‌گری خودشفقتی در بیماران مبتلا به سرطان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

فاطمه مهدی پور 1
کبری حاجی علیزاده 2
سیدحمزه صدیق 3

1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس، ایران

2 دانشیار، گروه روانشناسی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس، ایران

3 استادیار گروه روانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران

https://doi.org/10.30476/smsj.2024.99870.1435
چکیده
مقدمه: بروز بیماری‌های مزمن همانند بیماری سرطان و فرایند درمانی آن نظم شناختی، هیجانی، روانی و جسمانی بیماران را مختل و آنان را با شرم بدنی مواجه می‌سازد. بر این اساس هدف پژوهش حاضر، الگویابی ساختاری شرم بدنی بر اساس ذهن‌آگاهی با نقش میانجی‌گری خودشفقتی در بیماران مبتلا به سرطان بود.
مواد و روش‌ها: پژوهش از نوع کاربردی و روش پژوهش همبستگی به شیوه مدل‌یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل بیماران مبتلا به سرطان مراجعه‌کننده به مراکز درمانی شهر بندرعباس در سال 1401 و حجم نمونه شامل 200 نفر از آنان بود که به شیوه نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه‌های شرم بدنی، مهارت‌های ذهن‌آگاهی و پرسشنامه خودشفقتی بود. تحلیل داده‌ها با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری، به‌وسیله نرم‌افزار SPSS و Amos ویرایش 23 صورت گرفت.
یافته‌ها: نتایج نشان داد که ذهن‌آگاهی بر خودشفقتی و شرم بدنی بیماران مبتلا به سرطان اثر مستقیم معنادار داشت و توانست به ترتیب 21/3 و 25/3 درصد از واریانس این متغیرها را تبیین کند. درنهایت خودشفقتی بر شرم بدنی (0/05=β=-0/471, P) بیماران مبتلا به سرطان اثر مستقیم معنادار گذاشت و توانست 22/1 درصد از واریانس این متغیر را تبیین نماید و در رابطه بین ذهن‌آگاهی با شرم بدنی بیماران مبتلا به سرطان نیز نقش میانجی معنادار را ایفا کند (0/05>P).
نتیجه‌گیری: با توجه به نقش میانجی معنادار خودشفقتی، می‌توان با به‌کارگیری مداخلات مؤثر همانند آموزش شفقت به خود از بروز شرم بدنی بیماران مبتلا به سرطان کاست. چراکه خودشفقتی در مقابل اثرات وقایع منفی مانند ضربه‌گیر عمل می‌کند. افرادی که روحیه خودشفقتی دارند، وقایع منفی زندگی را راحت‌تر می‌پذیرند و خودارزیابی و واکنش‌هایشان دقیق‌تر و بیشتر بر پایه عملکرد واقعی آن‌ها در زندگی است.

تازه های تحقیق

Fatemeh Mahdipour (Google Scholar)

Kobra Hajalizadeh (Google Scholar)

کلیدواژه‌ها

شرم
ذهن‌آگاهی
خودشفقتی
سرطان
  1. Bray F, Ferlay J, Soerjomataram I, Siegel RL, Torre LA, Jemal A. Global cancer statistics 2018: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA Cancer J Clin. 2018;68(6):394-424.
  2. Burke EE, Kodumudi K, Ramamoorthi G, Czerniecki BJ. Vaccine Therapies for Breast Cancer. Surg Oncol Clin N Am. 2019;28(3):353-67.
  3. Epaillard N, Bassil J, Pistilli B. Current indications and future perspectives for antibody-drug conjugates in brain metastases of breast cancer. Cancer Treat Rev. 2023;119:102597.
  4. Mohebbi E, Nahvijou A, Hadji M, Rashidian H, Seyyedsalehi MS, Nemati S, et al. Iran Cancer Statistics in 2012 and projection of cancer incidence by 2035. Basic & Clinical Cancer Research. 2017;9(3):3-22.
  5. Seiler A, Jenewein J. Resilience in Cancer Patients. Front Psychiatry. 2019;10:208.
  6. Miller JW, Smith JL, Ryerson AB, Tucker TC, Allemani C. Disparities in breast cancer survival in the United States (2001-2009): Findings from the CONCORD-2 study. Cancer. 2017;123 Suppl 24(Suppl 24):5100-18.
  7. Lin YH, Kao CC, Wu SF, Hung SL, Yang HY, Tung HY. Risk factors of post-traumatic stress symptoms in patients with cancer. J Clin Nurs. 2017;26(19-20):3137-43.
  8. Zhu F, Zhang W, Liu C, Qiang W, Lu Q. Association of self-compassion and body image disturbance among young breast cancer patients: Mediating effect of body surveillance and body shame. Asia Pac J Oncol Nurs. 2023;10(4):100199.
  9. Castonguay AL, Wrosch C, Pila E, Sabiston CM. Body-Related Shame and Guilt Predict Physical Activity in Breast Cancer Survivors Over Time. Oncol Nurs Forum. 2017;44(4):465-75.
  10. Zhu F, Zhang W, Liu C, Qiang W, Lu Q. Association of self-compassion and body image disturbance among young breast cancer patients: Mediating effect of body surveillance and body shame. Asia Pac J Oncol Nurs. 2023;10(4):100199.
  11. Zhou T, Wang Y, Yi C. Affiliate stigma and depression in caregivers of children with Autism Spectrum Disorders in China: Effects of self-esteem, shame and family functioning. Psychiatry Res. 2018;264:260-5.
  12. Boquiren VM, Esplen MJ, Wong J, Toner B, Warner E, Malik N. Sexual functioning in breast cancer survivors experiencing body image disturbance. Psychooncology. 2016;25(1):66-76.
  13. Bilevicius E, Single A, Bristow LA, Foot M, Ellery M, Keough MT, et al. Shame mediates the relationship between depression and addictive behaviours. Addict Behav. 2018;82:94-100.
  14. Sadeghzadeh M. Measuring Body-based Social Shame: The Psychometric Properties of Body Image Shame Scale (BISS (in Iranian Female and Male Students. Cultural Psychology. 2021;4(2):223-42. [Persian].
  15. Ridolfi DR, Crowther JH. The link between women’s body image disturbances and body-focused cancer screening behaviors: a critical review of the literature and a new integrated model for women. Body Image. 2013;10(2):149-62.
  16. Lamont JM. The relationship of mindfulness to body shame, body responsiveness, and health outcomes. Mindfulness. 2019;10:639-49.
  17. Abbasi R, Khademloo M. The effectiveness of mindfulness-based cognitive therapy on schema fectiveness/shame, rumination and social isolation of women perfectionist. Journal of Psychological Studies. 2018;14(1):127-45. [Persian].
  18. Shahbazi J, Khodabakhshi-Koolaee A, Davodi H, Heidari H. The comparison of the effectivenss of two patterns of self-compassion pattern focused on mindfulness and attachment-based therapy on feeling shame in male adolescents with addiction readiness. Iranian journal of pediatric nursing. 2020;7(1):12-20. [Persian].
  19. Asli Azad M, Manshaei G, Ghamarani A. The effect of mindfulness therapy on tolerance of uncertainty and thought-action fusion in patients with obsessive-compulsive disorder. Quarterly Journal of Child Mental Health. 2019;6(1):83-94. [Persian].
  20. Tao S, Geng Y, Li M, Ye J, Liu Z. Effectiveness of mindfulness-based stress reduction and mindfulness-based cognitive therapy on depression in poststroke patients-A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. J Psychosom Res. 2022;163:111071.
  21. Pintado S, Andrade S. Randomized controlled trial of mindfulness program to enhance body image in patients with breast cancer. European journal of integrative medicine. 2017;12:147-52.
  22. Przezdziecki A, Sherman KA. Modifying affective and cognitive responses regarding body image difficulties in breast cancer survivors using a self-compassion-based writing intervention. Mindfulness. 2016;7:1142-55.
  23. Mifsud A, Pehlivan MJ, Fam P, O’Grady M, van Steensel A, Elder E, et al. Feasibility and pilot study of a brief self-compassion intervention addressing body image distress in breast cancer survivors. Health Psychol Behav Med. 2021;9(1):498-526.
  24. Ghasemi N, Goudarzi M, Ghazanfari F. The Effectiveness of compassion-based therapy on cognitive emotion regulation, Shame and Guilt-Proneness and mindfulness components in patients with mixed anxiety-depression disorder. Clinical Psychology Studies. 2019;9(34):145-66. [Persian].
  25. Barzamini M, Hosseinaei A. The effectiveness of Group Compassion-Focused Therapy (CFT) on internalized shame in patients with psoriasis. Armaghane danesh. 2019;24(5):998-1012. [Persian].
  26. Hajizadeh F, Arshadi FK, Hasani F, Safa M. Effectiveness of self-compassion skill training on rumination, hostility, shame in women with AIDS. JMCIRI. 2020;38(4):225-31. [Persian].
  27. Soleymanpour M, Pirkhaefi A, Zahrakar K. Comparison of effectiveness of acceptance and commitment therapy (ACT) and compassion-focused therapy (CFT) on internalized shame in patients with vitiligo. Journal of Ilam University of Medical Sciences. 2022;30(2):82-96. [Persian].
  28. Pullmer R, Chung J, Samson L, Balanji S, Zaitsoff S. A systematic review of the relation between self-compassion and depressive symptoms in adolescents. J Adolesc. 2019;74:210-20.
  29. Lathren C, Bluth K, Park J. Adolescent Self-Compassion Moderates the Relationship Between Perceived Stress and Internalizing Symptoms. Pers Individ Dif. 2019;143:36-41.
  30. Tao J, He K, Xu J. The mediating effect of self-compassion on the relationship between childhood maltreatment and depression. J Affect Disord. 2021;291:288-93.
  31. Geller S, Handelzalts JE, Levy S, Barron D, Swami V. Self-compassion mediates the relationship between attachment anxiety and body appreciation in women and men: Evidence from Israel. Personality and Individual Differences. 2021;179:110912.
  32. Zeng P, Wang P, Nie J, Ouyang M, Lei L. Gratitude and cyberbullying perpetration: The mediating role of self-compassion and moral disengagement. Children and Youth Services Review. 2020;119:105608.
  33. Satake Y, Arao H. Self-compassion mediates the association between conflict about ability to practice end-of-life care and burnout in emergency nurses. Int Emerg Nurs. 2020;53:100917.
  34. Stefan CA. Self-compassion as mediator between coping and social anxiety in late adolescence: A longitudinal analysis. J Adolesc. 2019;76:120-8.
  35. Sünbül ZA, Güneri OY. The relationship between mindfulness and resilience: The mediating role of self compassion and emotion regulation in a sample of underprivileged Turkish adolescents. Personality and Individual Differences. 2019;139:337-42.
  36. Neff KD. The development and validation of a scale to measure self-compassion. Self and identity. 2003;2(3):223-50.
  37. Duarte C, Pinto-Gouveia J, Ferreira C, Batista D. Body Image as a Source of Shame: A New Measure for the Assessment of the Multifaceted Nature of Body Image Shame. Clin Psychol Psychother. 2015;22(6):656-66.
  38. Khosravi S, Sadeghi M, Yabandeh MR. KH S. Psychometric properties of self-compassion scale (SCS). Psychological methods and models. 2013;4(13):47-59. [Persian].
  39. Baer RA, Smith GT, Allen KB. Assessment of mindfulness by self-report: the Kentucky inventory of mindfulness skills. Assessment. 2004;11(3):191-206.
  40. Narimani M, Golpour R, Zahed A. The relationship of mindfulness coping styles and emotional intelligence with mental health among the students in Payame-Noor university in Mazandaran. Educational Sciences Quarterly. 2012;5(19):91-106. [Persian].
مجله علوم پزشکی صدرا
دوره 12، شماره 4
پاییز 1403
صفحه 574-586

صفحه اصلی

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

راهنمای داوران

تماس با ما