نوع مقاله: Original Article

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای تخصصی، مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران

2 دانشیار گروه مدیریت سلامت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران

3 مرکز تحقیقات سیاستگذاری اقتصاد سلامت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی، تهران، ایران

4 استادیار مرکز سیاستگذاری سلامت و مدیریت آموزش پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران

5 استادیار گروه مدیریت خدمات سلامت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران

6 دانشیار مرکز تحقیقات مدیریت سلامت، دانشگاه علوم ‍پزشکی بقیه الله، تهران، ایران

چکیده

مقدمه: تخت های بیمارستانی گرانترین بخش از سرویس ارائه خدمات در نظام سلامت کشورها هستند و در این میان تخت های مراقبت ویژه اهمیت ببیشتری دارتد . این مطالعه با هدف طراحی الگوی استقرار تخت های مراقبت ویژه در کشور انجام شد.
مواد و روش: مطالعه حاضر از نوع پژوهش های توصیفی –تحلیلی بوده که در سال 97 انجام شد. جامعه پزوهش شامل 340 نفر از مدیران و گان حوزه سلامت در 10 قطب آمایشی دانشگاههای علوم پزشکی کشور بود. داده ها  از طریق پرسشنامه محقق ساخته جمع آوری و با نرم افزارSPSS 25  و Lisrel8.8 تحلیل شد. از تحلیل عامل اکتشافی و تائیدی جه تائید مدل و همچنین از روش تحلیل عناصر اصلی با چرخش عمودی و با تکنیک واریماکس، اجزای اصلی عوامل موثر بر استقرار تخت های مراقبت ویژه  تعیین شد.
یافته ها: در تحلیل عاملی اکتشافی، 34 متغیر در قالب 6 مؤلفه اصلی تقسیم شدند. نتایج شاخص های برازش برای مدل نشانگر پذیرش شاخص مورد مطالعه و پذیرش مدل است. همچنین 6 عامل اقتصادی (با5 مولفه)، سازمانی (با 7 مولفه)، سیاسی –اجتماعی (با 5 مولفه)، ساختاری  (با7 مولفه)، دموگرافیک  (با 5 مولفه)، جغرافیایی  (با 5 مولفه)، بعنوان ابعاد اصلی شناسایی  شدند که 59.36 در صد از کل واریانس متغییرها را تحت پوشش قرار داده‌اند. پس از انجام تحلیل عاملی تاییدی، کلیه عوامل در حد مطلوب قرار داشتند و مدل، برازش خوبی رانشان داده و مورد تایید بود. بعد دموگرافیک  دارای بیشترین وزن (0.80) و بعد اقتصادی (0.53) دارای کمترین میزان تاثیر بر استقرار تخت های مراقبت ویژه  بودند.
بحث و نتیجه گیری: در این مطالعه مدل استقرار تخت های مراقبت های ویژه تببین گردید و از میان مولفه های تاثیرگذار، مولفه عامل دموگرافیک نقش بسیار مهمی در توزیع تخت های مراقبت های ویژه دارد. سیاستگزاران و مدیران نظام سلامت جهت نیل به عدالت در سلامت باید در تصمیم گیری برای توزیع مناسب منابع بیمارستانی به خصوص تخت های بیمارستانی به مولفه های موثر برآن توجه ویژه ای داشته باشند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Designing a Model for Distribution of Intensive Care Beds in Iranian Hospitals

نویسندگان [English]

  • Nahid Farrokhyar 1
  • Khalil Alimohammadzadeh 2 3
  • Ali Maher 4
  • Seyed Mojtaba Hossieni 5
  • Mohammad Karim Bahadori 6

1 PhD Student in Health Services Management, North Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran

2 Associate Professor, Department of Health Services Management, North Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran

3 Associate Professor, Department of Health Services Management, North Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran

4 Assistant Professor, Department of Health Policy, School of Management and Medical Education, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran

5 Assistant Professor, Department of Health Services Management, North Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran

6 Associate Professor, Health Management Research Center, Baqiyatallah University of Medical Sciences, Tehran, Iran

چکیده [English]

Background: Hospital beds are the most expensive part of the service delivery system in the health system of the countries, and the intensive care beds are more important. This study has been conducted with the aim of designing a model for distribution of intensive care beds in the country.
Material & Methods: The current study is a descriptive-analytical type that has been performed through 2018-19. The study population consisted of 340 health managers and experts in 10 health centers of medical universities in Iran.  Data were collected through a researcher-made questionnaire and analyzed by SPSS 25 and Lisrel8.8 software. The main components affecting the distribution of intensive care beds were identified by exploratory and confirmatory factor analysis to model confirmation and the method of analyzing the main elements by vertical rotation and also Varimax technique.
Results: In exploratory factor analysis, 34 variables were divided into 6 main components. Results of fitting indices for the model indicates acceptance of the studied index and acceptance of the model. Also six economic factors (with 5 components), organizational (with 7 components), political-social (with 5 components), structural (with 7 components), demographic (with 5 components), geographical (with 5 components), were identified as main dimensions which covered 59.36 percent of the total variance of the variables. After confirmatory factor analysis, all factors were in good order, and the model was well fitted and validated. The demographic dimension had the highest weight (0.80) and the economic dimension (0.53) had the least effect on the distribution of intensive care beds.
Discussion and conclusion: In this study, a model of distribution of intensive care beds was explained and among the influential components, demographic factor component plays a very important role in the distribution of intensive care beds. Health system policymakers and managers must pay particular attention to the effective components in decision-making for proper allocation of hospital resources, especially hospital beds to achieve justice in health.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Intensive care beds
  • Intensive care beds sorting
  • Inpatient bed allocation

  1. Dennis P, Kam Ki T. A Rethink on Measuring Health Inequalities Using the Gini Coefficient. School of Economics Discussion Paper. 2008; 381(1): 21.
  2. McClain JO. A model for regional obstetric bed planning. Health Services Research. 1978; 13(4):378.
  3. Tofighi SH, Maleki MR, Shahabi M, Delpasand M & Nafisi A. Distribution of professional physicians and beds in provinces of Iran: 2001-2006. Journal of School of Public Health and Institute of Public Health Research 2010; 8(3): 1-10. (Persian)
  4. Mintyre D, Mooney G. The economics of health equity. UK: Cambridge University Press, 2009.
  5. Mooney G, Houston S. An alternative approach to resource allocation: weighted capacity to benefit plus MESH infrastructure. Applied Health Economics and Policy. 2007; 6:122-124.
  6. McClean J. Income related inequity in health care access and delivery. PHD, University of South Carolina. 2010;321(1):31
  7. Rashidian A, Yousefi-Nooraie R, Azemikhah A,Heidarzadeh M, Changizi N, Mahta-asir F, Motlagh ME. Perinatal care regionalization and geographical distribution model in the Islamic Republic of Iran. Hakim Research Journal 2008; 11(2): 1- 11. (Persian)
  8. Aghazadeh SM. Implementing of total quality management in the managed care industry. TQM Mag. 2005; 14(2):86. (Persian)
  9. Khayatan S, Tabatabaee SS, Asadi M.Efficacy of Organizational Intelligence onHospitals’ Performance Indicators. World Appl Sci J. 2014; 31(6):1131-7.
  10. Arab M, Mousavi SM. The Effect of Accreditation System on the Key Performance Indicators of Hospitals Affiliated to Tehran University of Medical Sciences: An Interrupted Time Series Analysis in 2012-2014. Journal of Hospital. 2017; 16(1):17-26. (Persian)
  11. Bahadori Mk, Ravangard R, Raadabadi M, Teymourzadeh Em, Alimohammadzadeh KH, Mehrabian F K. A Model for the Development of Hospital Beds Using Fuzzy Analytical Hierarchy Process (Fuzzy AHP).Iran J Public Health 2017; 46(11):1555-1562.
  12. WHO Statistical Information System (WHOSIS). World Health Statistics 2011 [Online]. 2011; Available from: URL: http://www.who.int/whosis/whostat/2011/en/index.html/
  13. Haghdoost AA, Kamyabi A, Ashrafi Asgarabad A, Sadeghi Rad B, Shafieian H & Ghasemi SH.Geographical distributions of different groups of medical staff in the country and provincial inequalities.Medical Council of Iran 2010; 28(4): 411-9 (Persian)
  14. Aghamohamadi S, Jahangiri K, Hajinabi K, Masoudi Asl I, Dehnavieh R. Foresight for Inpatient Beds in Hospitals of Iran: Vision 2035.jha. 2018; 21 (71): 23-36.
  15. Goudarzi, S, Mazhari, S, kameli M, Moayeri F. The Modeling of Hospital Beds Forecasting in I.R. of Iran. Iran Red Crescent Med J 2011; 13(7): 510-1.
  16. Ameriun A, Meskarpour Amiri M, Amini Anabad H. Rate of inequality in kidney transplantation services access in Iran. Iranian Journal of Critical Care Nursing 2010; 3(3):129-132. (Persian)
  17. Luritz L, Beebe J, Baker C. (). Longevity and medicare expenditures. New England Journal of Medicine1995; 332(15):999-1003.
  18. Omrani k, Shafiee h, Safari f, Habibi b, Askari R. (2013). "Equity in geographical distribution of dialysis beds and nephrologists based on the lorenz curve and gini coefficient need indices: case of iran." Hakim 16(1):p. 20-27.
  19.  Mostafavi H, Aghlmand H, Zandiyan M, Alipoori Sakha M, Bayati S. (2015). "Inequitable Distribution of Specialists and Hospital Beds in West Azerbaijan Province." Journal of Payavard Salamat 9 (1): p: 55-66.
  20. Nishiura H, Barua S, Lawpoolsri S, Kittitrakul C, Leman MM, Maha MS, et al. Health inequalities in Thailand: Geographic distribution of medical supplies in the provinces. The Southeast Asian Journal of Tropical Medicine and Public Health 2004; 35(3): 735-40.