نوع مقاله : مقاله مروری

نویسندگان

1 استادیار، گروه علوم تشریح و بیولوژی سلولی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

2 دانشجوی دکترا، گروه طب ایرانی، دانشکده طب ایرانی ومکمل، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

چکیده

سالانه میلیون ها نفر بر اثر آسیب های مغزی ناشی از تصادف، نزاع، پرتاب از بلندی و یا آسیب های ورزشی به اورژانس مراجعه می کنند. با توجه به اینکه داشتن اطلاعات در مورد تشریح بدن به شناخت بیماری ها و علاج و درمان آنها کمک می کند، در این مقاله برآنیم که مقایسه تطبیقی بین توصیفات تشریحی در طب سنتی و طب نوین درباره استخوانها و عضلات جمجمه و صورت انجام دهیم. این مطالعه از نوع مروری- توصیفی بود که بر روی کتب طب سنتی ذخیره خوارزمشاهی، تشریح الابدان، قانون، هدایه المتعلمین و تشریح عبدالوهاب تفرشی انجام شد. سپس با مطالب کتب آناتومی گری و اسنل تطبیق داده شد. در انتها مطالب مقایسه و تفاوت و شباهتهای ذکر شد. بررسی مباحث تشریحی بیانگر این مطالب است که در زمینه علم تشریح پایه و اساس مطالب درباره استخوانها و عضلات جمجمه توسط طبیبان نامی ایرانی به دقت و ظرافت  بیان شده و انطباق بسیاری بین این دو مکتب وجود دارد که بیانگر دانش حکما و دقت و توجه زیاد آنها جهت شناخت بدن بوده است. لذا به لزوم استفاده بیشتر از مطالب کتب طب سنتی توسط پزشکان عصر حاضر نیز تاکید می ورزد. این اطلاعات در زمانی بوده که طبیبان و حکما به دستگاههای تشخیصی مانند سونوگرافی، رادیولوژی و... دسترسی نداشتند. ابداع ابزارهای جرّاحی متعدد در آن زمان که بسیاری از آنها هنوز نیز در اتاقهای عمل استفاده می شود تاییدی بر این ادعا می باشد که اطلاعات تشریحی از طریق جراحی بدست آمده است. 

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Comparative Analysis of the View of Traditional Medicine (Mansuri, Ibn Sina, Jorjani) and Modern Medicine about Skull

نویسندگان [English]

  • Shabnam Mohammadi 1
  • Amir Parviz Tavasoli 2

1 Assistant Professor, Department of Anatomy and Cell Biology, School of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran

2 Ph.D. Student, Department of Persian Medicine, Faculty of Persian and Complementary Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran

چکیده [English]

Millions of people go to the emergency department annually because of a brain injury caused by an accident, a fight, a high jump, or a sports injury. Since having information about anatomy helps in understanding diseases and treating them, in this article, we aim to make a comparison between anatomical descriptions in traditional medicine and modern medicine on skeletal and facial bones and muscles.
This study was a review-descriptive study conducted on the books of traditional medicine including zakhire-e kharazmshahi, Tashrih - Mansuri, Canon, Hidayat al-Mutaallimin, and anatomy of Abdolvahab Tafreshi. Subsequently, Gray's and Snell's anatomy textbooks were compared. In the end, comparatively, differences and similarities were discussed. 
Anatomical information indicates that in the field of anatomy the names of the bones and muscles of the skulls have been carefully and delicately expressed by the well-known Iranian physicians, and there is a great deal of agreement between the two schools, demonstrating their knowledge of wisdom and accuracy to fully understand the body. Therefore, it emphasizes the need for more use of traditional medicine books by a modern physician. This information came at a time when physicians did not have access to diagnostic devices such as ultrasound, radiology, etc. The invention of numerous surgical instruments at that time, many of which are still used in operating rooms confirms the claim that anatomical information was obtained through surgery.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Anatomy
  • Iranian Traditional Medicine
  • Skull
  • face
  1. Barbarestani M, Kshani IR. Concise Gray's Anatomy. Tehran, Alavi publication, 2010; 17-44.
  2. Sadat L, Golchini E, Karami S, Orthopedic surgical technology. 2nd edition, Tehran, Jame-e- Negar publication, 2014; 2-3. (Persian)
  3. Nosraty SA, Madjlesi MR. Review of medicine. Clinical courses for intership & residency examinations. Tehran, Argmand publication. 1st ed. Volume 2; 1994: 36-167.
  4. Majidi SA, Asgharnia M. Text book of emergency. Tehran, Hakim Hidaji publication, 2013: 81-123. (Persian)
  5. Abdolvahab Tafreshi MA. Anatomy. Medical History Studies institute. 16-119.
  6. Mansur ibn Muhammad ibn Ahmad. Tashrih-i Badan-i Insan (human anatomy) known as Tashrih - Mansuri. Razavi borghai H.  Tehran; International center for dialogue civilizations. 2003; 53-117. (Persian)
  7.  Ibn Sina HA. The canon of medicine. Trans: Massoudi AR. Abdolrahman Sharfakandi. Kashan: Morsal Publisher; 2007: 54-93.
  8.  Jorjani SE. zakhire-e kharazmshahi. Shahi. 1th ed. Tehran, Iranian Academy of Medical Sciences Publication; 2001: 35- 61. (Persian)
  9. Abubakr Rabi ibn Ahmad al-Akhawayni al-Bukhari. Hidayat al-Mutaallimin fi al-Tibb. Jalal Matini. Mashhad, Ferdosi publication; 1992: 17-26. (Persian)
  10. Dark RL, Vogle AW, Mithell AW. Gray’s anatomy, in alimentary system. 3rd ed. London: Churchill Livingstone;
    Translator: Shirazi R, Esfandiari E, Rajabi Z, Karimfar MH; 2015: 30-82. (Persian)
  11. Snell R. Clinical Anatomy by Regions. 9th ed. Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins; translator:Shirazi R, Esfandiari E, Ghaleh Golab K; 2012: 11-70.
  12. Dark RL, Vogle AW, Mithell AWM, Tibbitts RM, Richardson PE. Gray’s atlas of anatomy, Churchill Livingstone, 2th edition, Philadelphia; 2015: 430-456.